Postęp w budowie infrastruktury ładowania w Polsce

Polska, podobnie jak inne kraje Unii Europejskiej, stoi przed wyzwaniem dostosowania swojej infrastruktury do rosnącej liczby pojazdów elektrycznych. Najnowsze dane Polskiego Stowarzyszenia Nowej Mobilności (PSNM) rzucają światło na to, jak radzimy sobie z realizacją celów wyznaczonych przez unijne rozporządzenie AFIR. Wyniki są mieszane – z jednej strony widać znaczący postęp, z drugiej zaś wiele obszarów wymaga pilnych działań.

Kluczowym elementem transformacji jest zapewnienie odpowiedniej mocy ogólnodostępnych punktów ładowania. W przypadku samochodów w pełni elektrycznych wymagane jest co najmniej 1,3 kW na pojazd, a dla hybryd typu plug-in – 0,8 kW. Jak wynika z analiz, Polska z nawiązką spełnia te kryteria, osiągając poziom 230% wymaganej wartości. To efekt intensywnych inwestycji operatorów, którzy w 2025 roku niemal podwoili łączną moc infrastruktury, doprowadzając ją do blisko 600 MW.

Problemy z siecią TEN-T

Optymistyczne dane dotyczące ogólnej mocy nie przekładają się jednak na sukces w realizacji wymogów dotyczących infrastruktury wzdłuż transeuropejskiej sieci transportowej TEN-T. To właśnie ta sieć, która docelowo ma liczyć w Polsce niemal 16 tysięcy kilometrów, stanowi największe wyzwanie. Zgodnie z przepisami AFIR, stacje ładowania dla samochodów osobowych powinny znajdować się maksymalnie co 60 km, a każda z nich musi dysponować mocą co najmniej 400 kW, która od 2027 roku wzrośnie do 600 kW.

Obecnie stopień pokrycia bazowej sieci TEN-T wynosi zaledwie 31% w odniesieniu do wymogów na 2025 rok i 21% w kontekście celów na 2027 rok. Sytuacja wygląda jeszcze gorzej w przypadku sieci kompleksowej, gdzie poziom realizacji dla pojazdów lekkich nie przekracza 6%. Eksperci PSNM podkreślają, że taki stan rzeczy wynika zarówno z ogromnej długości sieci, jak i z wysokich wymagań dotyczących zagęszczenia infrastruktury.

Elektryczne ciężarówki – największe wyzwanie

Szczególnie trudnym zadaniem jest budowa infrastruktury dla elektrycznych pojazdów ciężkich. Do końca 2027 roku na połowie bazowej sieci TEN-T muszą działać strefy ładowania o mocy minimum 2800 kW każda, a do 2030 roku moc ta ma wzrosnąć do 3600 kW. Obecnie poziom realizacji tych celów w Polsce oscyluje między 0 a 1,5%. Ogólnodostępne punkty dla elektrycznych ciężarówek działają jedynie w siedmiu lokalizacjach, które są od siebie zbyt oddalone, by spełnić wymogi rozporządzenia.

Budowa jednej takiej lokalizacji to koszty rzędu setek tysięcy lub nawet milionów złotych, a miesięczne koszty stałe związane z energią mogą sięgać kilkudziesięciu tysięcy złotych, niezależnie od liczby użytkowników. Biorąc pod uwagę, że po polskich drogach porusza się mniej niż 200 elektrycznych ciężarówek kategorii N3, popyt na usługi ładowania pozostaje niski. To sprawia, że realizacja celów AFIR wyłącznie na zasadach rynkowych jest niemożliwa.

Branża oczekuje zatem szybkiego uruchomienia programów dopłat i wsparcia finansowego, które pomogą w budowie niezbędnej infrastruktury. Farmy pv mogą być jednym z elementów zapewniających zieloną energię dla stacji ładowania, co wpisuje się w szerszy kontekst transformacji energetycznej.

Polska stoi przed trudnym zadaniem, ale doświadczenia innych krajów, takich jak Niemcy czy Holandia, pokazują, że przy odpowiednim wsparciu i planowaniu możliwe jest osiągnięcie ambitnych celów. Kluczowe będzie jednak przyspieszenie działań, szczególnie w obszarze sieci TEN-T i infrastruktury dla pojazdów ciężkich.

Foto: images.pexels.com