Polska staje się kluczowym graczem w recyklingu fotowoltaiki

W odpowiedzi na rosnącą liczbę instalacji PV w kraju, w Polsce uruchamiane są pierwsze, w pełni profesjonalne linie technologiczne dedykowane recyklingowi zużytych lub uszkodzonych paneli fotowoltaicznych. To odpowiedź na wyzwanie, które do niedawna wydawało się odległe, a dziś staje się palącą koniecznością. Szacuje się, że do 2030 roku w Polsce może zebrać się nawet kilkadziesiąt tysięcy ton odpadów pokonsumenckich z sektora fotowoltaiki, co wymaga stworzenia sprawnego i efektywnego systemu ich przetwarzania.

Nowoczesne technologie odzysku surowców

Powstające zakłady inwestują w zaawansowane procesy, które pozwalają na odzysk nawet ponad 90% masy panelu. Kluczowe etapy recyklingu obejmują:

• Demontaż ramy aluminiowej – aluminium jest w 100% podatne na recykling i odzyskane może trafić z powrotem do produkcji.
• Usunięcie kabli i skrzynek przyłączeniowych – pozwala na odzysk miedzi i innych metali.
• Rozdrabnianie i separacja materiałów – za pomocą procesów mechanicznych, termicznych i chemicznych oddzielane są od siebie poszczególne komponenty.

Co można odzyskać z panelu PV?

Dzięki nowym technologiom, z jednego modułu możliwe jest odzyskanie cennych surowców wtórnych:

• Szkło – stanowiące około 75% wagi panelu, może być przetopione i wykorzystane ponownie.
• Krzem – półprzewodnikowe ogniwa krzemowe (mono
• lub polikrystaliczne) po oczyszczeniu mogą posłużyć do produkcji nowych ogniw lub znaleźć zastosowanie w innych gałęziach przemysłu.
• Metale – takie jak aluminium z ramy, miedź z okablowania oraz srebro z pasty przewodzącej.
• Tworzywa sztuczne – folie EVA (etylenowo-octan winylu) zabezpieczające ogniwa, które po przetworzeniu mogą być wykorzystane energetycznie.

Inwestycja w recykling paneli PV to nie tylko obowiązek prawny, ale przede wszystkim długoterminowa korzyść ekonomiczna i ekologiczna. Zamykamy obieg surowców i budujemy gospodarkę o obiegu zamkniętym w sektorze OZE.

Obowiązki prawne i koszty utylizacji

Zgodnie z polskim i unijnym prawem, w tym z rozszerzoną odpowiedzialnością producenta (ROP), to wytwórcy i importerzy paneli fotowoltaicznych są zobowiązani do zorganizowania i sfinansowania systemu zbierania i recyklingu zużytego sprzętu. Koszty profesjonalnej utylizacji jednego panelu mogą wahać się od kilkudziesięciu do nawet ponad stu złotych, w zależności od technologii i stopnia skomplikowania procesu. Kluczowe jest, aby użytkownicy końcowi nie pozbywali się modułów samodzielnie, np. wyrzucając je do zwykłych kontenerów, co jest nielegalne i szkodliwe dla środowiska.

Przyszłość rynku recyklingu PV w Polsce

Powstanie pierwszych dużych zakładów przerobowych stawia Polskę w gronie europejskich liderów w tej dziedzinie. Dzięki temu możemy uniknąć problemu „gór śmieci” z paneli, który może pojawić się za 10-15 lat, gdy pierwsze masowe instalacje z początku boomu fotowoltaicznego zaczną kończyć żywot. Rozwój tego sektora tworzy również nowe miejsca pracy i stanowi istotny element budowania niezależności surowcowej. Inwestycje w recykling to niezbędny krok dla zrównoważonego rozwoju całej branży odnawialnych źródeł energii w Polsce.

Foto: www.unsplash.com